สอบเข้ามหาวิทยาลัย

อว. เปิดมาตรการ TCAS70 ลดค่าใช้จ่ายสูงสุด 3,150 บาทต่อคน

เมื่อวันที่ 12 มิถุนายน 2569 ที่ห้องประชุมกำพล อดุลวิทย์ ชั้น 2 อาคารสารนิเทศ 50 ปี มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ กองทุนเพื่อความเสมอภาคทางการศึกษา (กสศ.) ร่วมลงนามบันทึกข้อตกลงความร่วมมือ (MOU) "การสร้างหลักประกันโอกาสทางการศึกษาสำหรับนักเรียนผู้ขาดแคลนทุนทรัพย์ระดับอุดมศึกษา" ร่วมกับภาคีเครือข่ายรวม 6 หน่วยงาน เพื่อเชื่อมข้อมูลเด็กยากจนเข้ากับระบบคัดเลือกกลาง TCAS ป้องกันไม่ให้น้องๆ หลุดจากระบบในช่วงรอยต่อเข้ามหาวิทยาลัย

6 ภาคีเครือข่ายที่ร่วมลงนาม MOU ระยะ 5 ปี
  • สำนักงานปลัดกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (สป.อว.)
  • กองทุนเพื่อความเสมอภาคทางการศึกษา (กสศ.)
  • สมาคมที่ประชุมอธิการบดีแห่งประเทศไทย (ทปอ.)
  • ที่ประชุมคณะกรรมการอธิการบดีมหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคล (ทปอ.มทร.)
  • ที่ประชุมอธิการบดีมหาวิทยาลัยราชภัฏ (ทปอ.มรภ.)
  • สมาคมสถาบันอุดมศึกษาเอกชนแห่งประเทศไทย (สสอท.)
แก้ปัญหา "The Lost Einstein" ด้วยการจัดการข้อมูล
ศ.ดร.ยศชนัน วงศ์สวัสดิ์ รองนายกรัฐมนตรีและ รมว.อว.

กล่าวว่า ที่ผ่านมาประเทศไทยมีทุนการศึกษาเพียงพอในระดับหนึ่ง แต่ยังขาด "ระบบการจัดการ" ที่ช่วยให้องค์กรหรือผู้สนับสนุนทุนได้เจอกับนักเรียนที่มีศักยภาพและต้องการทุนจริง ความร่วมมือครั้งนี้จึงเชื่อมโยงข้อมูลเด็กที่ผ่านการพิสูจน์เศรษฐสถานะแล้วว่าอยู่ในครัวเรือนยากจนและยากจนพิเศษ ซึ่งได้รับทุนเสมอภาคต่อเนื่องตลอด 12 ปี

ศ.ดร.ยศชนัน อธิบายว่า ที่ผ่านมาเมื่อเด็กกลุ่มนี้สมัครเข้ามหาวิทยาลัย ระบบกลับไม่รู้จักพวกเขา ทำให้น้องๆ ต้องหาเงินค่าสมัครสอบและพิสูจน์ตัวเองใหม่ตั้งแต่ต้น บางคนหลุดออกจากระบบในช่วงรอยต่อนั้น จนเกิดปรากฏการณ์ "The Lost Einstein" ในประเทศไทยมายาวนาน แต่เป็นปัญหาที่แก้ไขได้ด้วยการจัดการข้อมูลและการบูรณาการการทำงานของหน่วยงานภาครัฐอย่างเป็นระบบ

มาตรการ TCAS70 ลดภาระค่าใช้จ่ายสูงสุด 3,150 บาทต่อคน

กระทรวง อว. เตรียมมาตรการช่วยเหลือนักเรียนในระบบ กสศ. สำหรับ TCAS70 ดังนี้

  • ฟรีค่าสอบ TGAT/TPAT 1-5 และ A-Level สูงสุด 7 วิชา
  • ฟรีค่าสมัครรอบ 3 (Admission) สูงสุด 7 อันดับ
  • ลดค่าสมัครรอบ Portfolio ลง 25%
  • เตรียมเปิดระบบ TCAS Verified เพื่อยืนยันตัวตนเด็กขาดแคลนในระบบได้อย่างรวดเร็วและแม่นยำ ภายในเดือนกรกฎาคม 2569

มาตรการเหล่านี้คาดว่าจะช่วยเหลือนักเรียนได้มากกว่า 28,000 คน

ศ.ดร.ยศชนัน ยังขอให้มหาวิทยาลัยทุกสังกัดใช้ข้อมูล กสศ. จัดสรรทุนการศึกษาให้นักเรียนทุนเสมอภาค เพื่อไม่ต้องพิสูจน์ฐานะซ้ำ พร้อมเปิดเผยจำนวนและสัดส่วนนักเรียนทุนเสมอภาคที่ได้รับการสนับสนุนจากทุกแหล่งทุนภายในสถาบัน โดยปัจจุบันมีมหาวิทยาลัยนำร่อง 4 แห่งที่จะทำงานร่วมกับ กสศ. ในปี 2569 เพื่อวิเคราะห์ข้อมูลและจัดสรรทุน ดำเนินการจริงในปี 2570 ได้แก่

  • มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์
  • มหาวิทยาลัยพะเยา
  • มหาวิทยาลัยราชภัฏนครราชสีมา
  • สถาบันเทคโนโลยีพระจอมเกล้าเจ้าคุณทหารลาดกระบัง

ทั้งนี้ ตั้งเป้าเพิ่มอัตราการเรียนต่อของเด็กกลุ่มขาดแคลนทุนทรัพย์อีก 1 เท่าตัว ตามฐานข้อมูลของ กสศ.

4 ปี TCAS เด็กทุนเสมอภาคยืนยันสิทธิ์เข้ามหาวิทยาลัยแล้ว 85,363 คน
ดร.กฤษณพงศ์ กีรติกร ที่ปรึกษาคณะกรรมการบริหาร กสศ.

เปิดเผยข้อมูลเชิงสถิติของระบบ TCAS ระหว่างปี 2565-2568 ว่ามีนักเรียนทุนเสมอภาคยืนยันสิทธิ์เข้าศึกษาต่อระดับมหาวิทยาลัยรวม 85,363 คน โดยภาคตะวันออกเฉียงเหนือมีจำนวนสูงที่สุดในประเทศ จำแนกรายภูมิภาคได้ดังนี้

  • ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ34,531 คน
  • ภาคกลาง23,103 คน
  • ภาคเหนือ13,175 คน
  • ภาคใต้11,407 คน
  • ภาคตะวันออก2,513 คน
  • ภาคตะวันตก634 คน

สำหรับสถาบันอุดมศึกษาที่มีนักเรียนทุนเสมอภาคยืนยันสิทธิ์เข้าศึกษามากที่สุด มหาวิทยาลัยมหาสารคามครองอันดับ 1 ของประเทศติดต่อกัน โดยปี 2568 มีจำนวน 3,040 คน (คิดเป็น 21.64% ของนักศึกษาใหม่ทั้งหมด) และปี 2567 มีจำนวน 3,193 คน (คิดเป็น 26%) รองลงมาคือ สถาบันพระบรมราชชนก ที่มีสัดส่วนสูงถึง 60% ของนักศึกษาใหม่ 1,467 คน ตามด้วยมหาวิทยาลัยราชภัฏอุบลราชธานี 1,181 คน และมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ 1,089 คน (ข้อมูลปี 2568)

"ค่าใช้จ่ายช่วงรอยต่อ" สูงกว่ารายได้ครอบครัวยากจนพิเศษถึง 12 เท่า

ดร.กฤษณพงศ์ กล่าวว่า แม้ตัวเลขการเข้าเรียนจะดูมาก แต่ยังมีเด็กอีกไม่น้อยที่เข้าไม่ถึงฝัน เพราะกำแพง "ค่าใช้จ่ายช่วงรอยต่อ" ของการเข้ามหาวิทยาลัยที่สูงถึง 12 เท่าเมื่อเทียบกับรายได้เฉลี่ยของครอบครัวยากจนพิเศษ โดยมีค่าใช้จ่ายสะสมช่วงเปลี่ยนผ่านประมาณ 13,200-29,000 บาท ประกอบด้วย

  • ค่าสอบวิชาละ 100-140 บาท
  • ค่าสมัครรอบ Portfolio 300-500 บาทต่อโครงการ
  • ค่าแรกเข้าและค่าหอพัก 2,500-7,000 บาท
  • ค่าเทอมงวดแรก 10,000-20,000 บาท

ค่าใช้จ่ายเหล่านี้ต้องจ่ายทันทีเพื่อรักษาสิทธิ์โดยไม่สามารถผ่อนผันได้ นอกจากนี้เด็กกลุ่มดังกล่าวยังเผชิญปัญหาเข้าไม่ถึงแหล่งทุน ขาดการแนะแนวที่ตรงตามศักยภาพ รวมถึง "ค่าใช้จ่ายในการย้ายถิ่นฐาน" ซึ่งในปี 2568 มีนักเรียนต้องย้ายถิ่นฐานข้ามภูมิภาค 4,139 คน และข้ามจังหวัดในภูมิภาคเดียวกันอีก 10,934 คน นำไปสู่ค่าใช้จ่ายแฝงที่ทำให้นักเรียนจำนวนหนึ่งหลุดออกจากระบบ

แบ่งบทบาทชัดเจน สร้าง "การศึกษาที่ไร้รอยต่อ"
ศ.ดร.ศุภชัย ปทุมนากุล ปลัดกระทรวง อว.

กล่าวว่า ภาคีทั้ง 6 หน่วยงานจับมือกันเดินหน้าสร้าง "ระบบหลักประกันโอกาสทางการศึกษา" และผลักดันให้เกิด "การศึกษาที่ไร้รอยต่อ" โดยแบ่งบทบาทดังนี้

กสศ.
เป็นต้นทางในการคัดกรองและส่งต่อฐานข้อมูลขนาดใหญ่ (Big Data) ของเด็กขาดแคลนทุนทรัพย์
ทปอ.
เชื่อมโยงข้อมูลเข้ากับระบบคัดเลือกกลาง (TCAS) เพื่อส่งต่อสิทธิ์ไปยังมหาวิทยาลัยได้อย่างแม่นยำ
สป.อว.
เป็นกลไกเชิงนโยบายในการส่งต่อข้อมูล กำกับดูแล และขับเคลื่อนมาตรการช่วยเหลือ เช่น การลดค่าใช้จ่ายสมัครสอบและการระดมแหล่งทุน
ทปอ.มทร., ทปอ.มรภ. และ สสอท.
เป็นผู้ปฏิบัติการในพื้นที่จริง เปิดสถาบันในเครือข่ายเป็นพื้นที่วิจัย พัฒนาระบบดูแลช่วยเหลือ และประคับประคองนักศึกษาทุนทุกคน

ศ.ดร.ศุภชัย กล่าวเพิ่มเติมว่า นี่คือการสร้างระบบนิเวศนวัตกรรมที่เชื่อมโยงมหาวิทยาลัย ภาครัฐ เอกชน และแหล่งทุนเข้าด้วยกัน โดยผลที่คาดว่าจะเกิดขึ้นทันทีคือ ในปีการศึกษา 2569 นักเรียนกลุ่มเป้าหมายของ กสศ. ที่เข้าสู่ระบบ TCAS70 ซึ่งคาดการณ์ไว้ที่ 34,000-41,000 คน จะได้รับการดูแลและสนับสนุนอย่างต่อเนื่องตั้งแต่วันแรกที่ก้าวเข้าสู่รั้วมหาวิทยาลัย

ที่มา: กองทุนเพื่อความเสมอภาคทางการศึกษา (กสศ.)